Onderscheid maken

Sinds Socrates gesprekken met burgers voerde, vraagt de filosofie om een bijzondere houding: kijk naar de wereld zoals je die voor de eerste keer zou zien, of naar de maatschappij zoals je die in gedachte zou inrichten wanneer je opnieuw zou beginnen. Wat doen we dan? Onderscheid maken. Verdelen we bijvoorbeeld de maatschappij in een mannen- en vrouwenwereld of beschouwen we man en vrouw als gelijken, scheiden we een politieke elite van het gewone volk of krijgt ieder een gelijke stem, wat is daar geoorloofd en wat verboden? Deze mogelijkheid om na te denken vanuit een nulgraad is voor ieder weggelegd die daarvoor tijd en ruimte neemt. Dan ontstaat het geestelijk leven van de maatschappij, dat vervolgens in een spanningsvolle verhouding staat tot de gevestigde maatschappelijke ordeningen en praktijken. In dit boek bespreekt filosoof Marin Terpstra deze dynamiek tussen gedachte en bestaande maatschappelijke onderscheidingen. De dynamiek tussen wat het volk voor de maatschappij vastlegt en wat vrije burgers daarvan vinden is namelijk de kern van de liberale democratie. Marin Terpstra werkte tot zijn pensioen als universitair docent sociale en politieke wijsbegeerte aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij promoveerde op een studie over het machtsbegrip bij Spinoza en publiceerde onder meer een basisboek politieke filosofie Onenigheid en gemeenschap en de boeken Omstreden besluiten en Democratie als cultus.